Almanya’daki Türkler Dikkat – Almanya ve Türkiye’de Boşanma Hukuku, Haklar, Süreçler ve Farklar

almanya'dakit türkler dikkat allmanya ve türkiye’de boşanma hukuku, haklar, süreçler ve farklar

Almanya’da yaşayan Türk vatandaşları boşanırken hangi hukuka tabidir? Türkiye’de mi yoksa Almanya’da mı boşanmak daha avantajlıdır? Velayet, nafaka, mal paylaşımı ve tanıma–tenfiz süreçleri, yabancılık unsuru bulunan boşanmalarda en çok kafa karıştıran konuların başında gelir. Antalya’da aile hukuku alanında hizmet veren Antalya Boşanma Avukatı Pınar Yılmaz Büyükurgancı ile Almanya’da avukatlık yapan Avukat Yıldız Cansoy’un gerçekleştirdiği bu röportajda; Türk ve Alman boşanma hukukunun temel farkları, ortak velayet uygulamaları, mal paylaşımı sistemleri, nafaka hesaplamaları ve hangi ülke hukukunun uygulanacağı konuları sade ve anlaşılır bir dille ele alınmaktadır. Konu ile ilgili merak edilen tüm soruların cevaplarını aşağıdaki videoda ve yazının devamında bulabilirsiniz.

Türk ve Alman Hukukunda Boşanma Süreci

Av. Pınar Yılmaz Büyükurgancı:
Herkese merhaba. Hukuki konuların gözünüzü korkuttuğunu biliyoruz ama bugün her şeyi açık ve samimi bir dille anlatmaya çalışacağız. Ben Avukat Pınar Yılmaz Büyükurgancı. Antalya’da avukatlık yapıyorum ve ağırlıklı olarak aile hukuku alanında çalışıyorum. Bugün yanımda çok değerli meslektaşım, Almanya’da avukatlık yapan Sayın Avukat Yıldız Cansoy Hanımefendi var. Özellikle Almanya’da yaşayan Türk vatandaşlarına hukuki hizmet vermektedir. Hoş geldiniz Yıldız Hanım.

Av. Yıldız Cansoy:
Hoş buldum Pınar Hanım. Davetiniz için çok teşekkür ederim. Ayrıca bize bu imkânı sağlayan Miracle Hotel Genel Müdürü Sayın Mustafa Ergun Bey’e ve değerli çalışma arkadaşlarına da teşekkür ediyorum.

Türk Hukukunda Boşanma

Av. Pınar Yılmaz Büyükurgancı:
Bugün bu konuyu ele almamızın nedeni, Almanya’da yaşayan çok sayıda Türk vatandaşının boşanma sürecinde hangi hukukun uygulanacağı konusunda ciddi tereddütler yaşamasıdır. “Almanya’da mı boşanmalıyım, Türkiye’de mi?”, “Velayet ne olacak?”, “Nafaka nasıl belirlenecek?” gibi sorular sıkça karşımıza çıkıyor.

Türk hukukunda kusur, boşanma davalarında özellikle tazminat ve nafaka bakımından belirleyicidir; ayrıca reddedilen bir boşanma davasının kesinleşmesinden itibaren bir yıl geçmesine rağmen ortak hayat yeniden kurulamamışsa evlilik birliği temelinden sarsılmış sayılır. Yani yalnızca “sevgim bitti” demek boşanmak için yeterli değildir. Boşanmaya karar veren taraf, evliliğin neden sona erdiğini mahkemeye hukuken ortaya koymak zorundadır. Türk Medeni Kanunu’nda yer alan boşanma sebepleri arasında zina, hayata kast, pek kötü veya onur kırıcı davranış, suç işleme ve haysiyetsiz hayat sürme, terk, akıl hastalığı ve en sık karşılaştığımız şekilde evlilik birliğinin temelinden sarsılması yer alır.

Evlilik en az bir yıl sürmüşse, tarafların anlaşmalı boşanması da mümkündür; bu durumda hâkim tarafları bizzat dinler ve boşanmanın mali sonuçları ile çocuklara ilişkin düzenlemeyi uygun bulması gerekir. Ancak mahkeme yalnızca boşanmaya karar verip dosyayı kapatmaz. Nafaka, tazminat, velayet ve çocukların durumu gibi tüm mali ve kişisel sonuçlar hakkında da karar verir.

Almanya’da Boşanma Süreci

Av. Yıldız Cansoy:
Almanya’da boşanmanın en temel şartı eşlerin en az bir yıl fiilen ayrı yaşamasıdır. Bu ayrı yaşama aynı ev içinde olabilir; ancak yatak, yemek ve günlük hayat tamamen ayrılmalıdır. Kural olarak bu bir yıllık sürenin dolmasından sonra dava açılabilir; istisnai durumlar Alman hukukuna göre ayrıca değerlendirilir.

Evlilik vizesiyle Almanya’ya gelenler için boşanmanın oturum hakkı bakımından ayrıca sonuçları olabilir; eşe bağlı oturum izninin bağımsız hâle gelmesi için Alman yabancılar hukukunda belirli bir süre evlilik birliği aranabilir.

Velayet ve Ortak Velayet

Av. Pınar Yılmaz Büyükurgancı:
Türk hukukunda velayette temel ölçüt çocuğun üstün yararıdır. Hakim, anne veya babanın taleplerinden ziyade çocuğun nerede daha sağlıklı ve dengeli büyüyeceğine bakar. Bu değerlendirme çoğunlukla sosyal inceleme raporlarıyla yapılır.

Av. Yıldız Cansoy:
Almanya’da da benzer şekilde çocuğun yüksek yararı esas alınır. Ortak velayet oldukça yaygındır ve çocuğun ebeveynlerden biri tarafından yurt dışına kaçırılmasını önleyici bir mekanizma olarak da önemli bir işlev görür.

Mal Paylaşımı ve Uygulanacak Hukuk

Av. Pınar Yılmaz Büyükurgancı:
Türkiye’de yasal mal rejimi edinilmiş mallara katılma rejimidir. Evlilik içinde edinilen mallar aynen paylaşılmaz; her eş, diğer eşin edinilmiş mallarındaki artık değerin kural olarak yarısı oranında katılma alacağı talep edebilir. 01.01.2002 öncesi dönem için mal ayrılığı rejimi uygulanır. Evlilikten önce edinilen mallar ile miras ve bağış yoluyla gelen mallar ise kişisel maldır.

Av. Yıldız Cansoy:
Almanya’da mal paylaşımına ilişkin talepler boşanma davasıyla birlikte ileri sürülebilir; ayrıntılar Alman hukukuna göre somut olayda değerlendirilmelidir. Bu nedenle boşanmadan önce tüm malvarlığı konularının netleştirilmesi gerekir.

Hangi Ülke Hukuku Uygulanır?

Av. Pınar Yılmaz Büyükurgancı:
Her iki eş de Türk vatandaşıysa, Türkiye’de açılan boşanma davasında ortak millî hukuk olarak Türk hukuku uygulanır; Almanya’da açılan davada uygulanacak hukuku Alman mahkemesi kendi kanunlar ihtilafı kurallarına göre belirler. Eşler farklı vatandaşlıktaysa Türk mahkemesi müşterek mutad mesken hukukunu, bu da yoksa Türk hukukunu uygular.

Tanıma ve Tenfiz

Av. Yıldız Cansoy:
Almanya’da alınan boşanma kararları, kanundaki şartları taşıyorsa dava açılmadan Almanya’daki Türk dış temsilciliği veya Türkiye’de belirlenen nüfus müdürlükleri aracılığıyla nüfus kütüğüne tescil ettirilebilir; bu yolun kullanılamadığı durumlarda veya velayet, nafaka gibi hükümler için tanıma ya da tenfiz davası açılır. Aksi halde kişi Türkiye’de hâlen evli görünür.

Kapanış

Av. Pınar Yılmaz Büyükurgancı:
Bugün Almanya’da yaşayan Türk vatandaşlarını ilgilendiren temel hukuki konuları genel bir çerçevede ele aldık. Her somut olayın farklı olduğunu unutmamak gerekir.

Av. Yıldız Cansoy:
Bu sohbet genel bilgilendirme niteliğindedir. Mutlaka bireysel hukuki destek alınmasını öneriyoruz.

Antalya tanıma tenfiz avukatı Pınar Yılmaz Büyükurgancı ile iletişime geçerek konu hakkında daha fazla bilgi sahibi olabilirsiniz.