Anlaşmalı boşanma davası şartları, boşanma sürecinin hızlı ve sorunsuz ilerleyebilmesi için mutlaka sağlanması gereken hukuki kriterlerdir. Tarafların yalnızca boşanmak istemesi yeterli değildir; kanunda öngörülen bazı temel koşulların gerçekleşmiş olması gerekir. Bu şartlar eksikse dava anlaşmalı boşanma olarak değil, çekişmeli boşanma olarak devam edebilir.
1. Evliliğin En Az Bir Yıl Sürmüş Olması
Anlaşmalı boşanma için en temel şart, evliliğin en az bir yıl sürmüş olmasıdır. Bir yıldan kısa süren evliliklerde taraflar anlaşmış olsa dahi dava çekişmeli boşanma hükümlerine göre görülür. Bu süre resmi nikah tarihinden itibaren hesaplanır.
2. Tarafların Boşanma Konusunda Anlaşmış Olması
Eşlerin boşanma iradesi açık ve karşılıklı olmalıdır. Taraflardan biri boşanmak istemezse anlaşmalı boşanma mümkün olmaz. Hakim, duruşmada bu iradeyi bizzat dinler ve serbest irade ile karar verilip verilmediğini denetler.
3. Boşanmanın Sonuçlarında Mutabakat Sağlanması
Anlaşmalı boşanma yalnızca boşanma iradesini değil; velayet, nafaka, mal paylaşımı ve maddi ile manevi tazminat gibi boşanmanın tüm sonuçlarını kapsar. Bu hususların protokolde açıkça düzenlenmesi gerekir. Protokol yapısı hakkında ayrıntılı bilgi için anlaşmalı boşanma protokolü başlığı incelenebilir.
4. Protokolün Hakim Tarafından Uygun Bulunması
Tarafların hazırladığı protokol mahkeme tarafından denetlenir. Özellikle çocuk varsa çocuğun üstün yararı gözetilir. Hakim, velayet planını, iştirak nafakasını ve kişisel ilişki düzenlemesini çocuğun yararına aykırı bulursa değişiklik isteyebilir.
5. Tarafların Duruşmaya Bizzat Katılması
Anlaşmalı boşanma davasında tarafların duruşmada hazır bulunması gerekir. Hakim, tarafların beyanını doğrudan dinlemek zorundadır. Duruşma süreci hakkında detaylı bilgi için anlaşmalı boşanmada duruşma ve tek celse süreci başlığı incelenebilir.
6. Yetkili ve Görevli Mahkemede Dava Açılması
Dava Aile Mahkemesinde açılmalıdır. Yetkili mahkeme, eşlerden birinin yerleşim yeri veya son altı ay birlikte oturulan yer mahkemesidir. Başvuru süreci hakkında genel çerçeve için anlaşmalı boşanma davası nasıl açılır başlığı incelenebilir.
Şartlar Sağlanmazsa Ne Olur?
Yukarıdaki şartlardan biri eksikse dava anlaşmalı boşanma olarak sonuçlanmayabilir. Mahkeme dosyayı çekişmeli boşanma olarak değerlendirebilir veya eksikliklerin giderilmesini isteyebilir. Av. Pınar Yılmaz Büyükurgancı, Antalya uygulamasında protokol maddelerindeki eksikliklerin en sık karşılaşılan sorun olduğuna dikkat çekmektedir. Sürecin bütünsel değerlendirmesi için anlaşmalı boşanma davası başlığı referans alınabilir.
Sıkça Sorulan Sorular
Evlilik bir yıldan azsa anlaşmalı boşanma mümkün mü?
Hayır. Bir yıllık süre dolmadan anlaşmalı boşanma davası açılamaz.
Taraflardan biri sonradan vazgeçerse ne olur?
Taraflardan biri boşanma iradesinden vazgeçerse dava anlaşmalı boşanma olarak sonuçlanmaz.
Hakim protokolü değiştirebilir mi?
Hakim, özellikle çocukla ilgili maddelerde gerekli görürse değişiklik isteyebilir.
Anlaşmalı boşanma şartları sağlandığında dava mutlaka tek celsede biter mi?
Genellikle mümkündür; ancak protokolde eksiklik varsa veya usul şartı yerine getirilmemişse dava ertelenebilir.
