Yabancı Uyruklu Eşten Boşanma Davası – 2023 Antalya Bilgilendirmesi
Yabancı Uyruklu Eşten Boşanma Süreci
Taraflar Türkiye’de evlenmişler veya yabancı ülkede evlenmiş olsalar da evlilikleri Türkiye’de tanınmış ise eşlerden herhangi birisinin yabancı olması Türkiye’de boşanma davası açılabilmesine engel değildir. Yani eşi yabancı uyruklu olan kişiler Türkiye’de boşanma davası açabilir.
Yabancı Unsurlu Boşanma Davasında Uygulanacak Hukuk
Yabancı uyruklu eşten boşanma davalarında uygulanacak hukuk 5718 sayılı Milletlerarası Özel ve Usul Hukuku Kanunu (MÖHUK) hükümleri kapsamında değerlendirilmektedir. Buna göre;
- İlk olarak boşanma ve ayrılık sebepleri ve hükümlerine ilişkin hususlarda eşlerin müşterek milli hukuku uygulanır.
- Tarafların ayrı vatandaşlıkta olmaları hâlinde müşterek mutad mesken hukuku uygulanır.
- Taraflar ayrı vatandaşlıkta olmalarına rağmen müşterek mutad meskenleri bulunmadığı takdirde Türk hukuku uygulanır.
Adresine ulaşılamayan yabancı uyruklu eşten boşanmak için mutlaka tebligat yapılması gerekir. Kişinin Yabancılar Kütüğü’ne göre Türkiye’de herhangi bir adresi bulunamıyorsa mahkeme evrakları yabancı uyruklu eşin vatandaşı olduğu ülkenin diline tercüme ettirilir ve Dışişleri Bakanlığı vasıtasıyla diplomatik tebligat yolu ile tebligatın ulaştırılabilmesi söz konusu olur. Dolayısıyla eşim yurt dışında boşanmak istiyorum veya adresine ulaşılamayan yabancı uyruklu eşten nasıl boşanırım şeklindeki soruların öncelikle tebligatlar yönünden incelenmesi gerekir. Yurtdışında bulunan eşin adresinin bulunamaması halinde adres araştırması sonuç vermemiş ise son çare olarak ilanen tebligat yapılması söz konusu olur.
Antalya’da yabancı uyruklu nüfusun artmasına bağlı olarak yabancı uyruklu evlilikler ve sonuç olarak Antalya’da yabancı eşe karşı boşanma davası sayısı da artmaktadır. Yabancı uyruklu bir kişiyle evli olan Türk vatandaşları özellikle yabancı uyruklu eşlerinden boşanmak istediklerinde yaygın olarak yaşadıkları sorun yabancı uyruklu eşin evi terk edip ülkesine dönmesi, adresinin bilinmiyor olmasıdır. Dolayısı ile yabancı eşten boşanma sürecinde mahkeme tarafından yabancı eşe yapılması gereken tebligatlar nedeniyle boşanma davası normalden daha uzun sürebilmektedir. Ofisimizde yabancı eşten boşanma davası hukuki süreci, yabancı eşe tebligat süreci en iyi şekilde takip edilerek sonuçlandırılmaktadır.
Yabancı Uyruklu Eş ile Anlaşmalı Boşanma
Taraflar anlaşarak boşanmaya karar verdiyse anlaşmalı boşanma davası açılmaktadır. Anlaşmalı boşanma davasında boşanma kararı tek celsede verilir. Hâkim varsa müşterek çocukların velayetini ve boşanmanın diğer mali sonuçlarını tarafların imzaladıkları anlaşmalı boşanma protokolüne göre belirler. Anlaşmalı boşanma süreci aşağıdaki şekilde ilerler:
- Tarafların anlaşması: Eşlerin boşanma ve boşanmanın mali sonuçları hakkında anlaşmaya varması gerekmektedir. Anlaşmaya varılması gereken konular müşterek çocuk/çocuklar varsa velayet, çocukla kişisel ilişki, nafaka, tazminat gibi konulardır.
- Avukat desteği: Yabancı uyruklu eşle anlaşmalı boşanma sürecinde aile hukuku avukatıyla çalışmak sürecin doğru yönetilmesi ve hak kaybı yaşanmaması için önemlidir.
- Anlaşmalı boşanma protokolü hazırlanması: Eşlerin üzerinde anlaştığı konular protokole yazılır.
- Boşanma davası başvuru: Yerel mahkemeye başvuru yapılır ve protokol ile belgeler sunulur.
- Anlaşmalı boşanma süreci: Mahkeme protokolü kabul ederse boşanma tek celsede gerçekleşir.
- Boşanma tanıma ve tenfiz: Eğer boşanma kararı yabancı ülkede alınmışsa tanıma tenfiz işlemlerinin yapılması gerekir.
Eşler boşanma konusunda veya boşanmanın hukuki–mali sonuçları hakkında anlaşmaya varamamışlarsa çekişmeli boşanma davası açılır.
Yabancı Uyruklu Eş ile Çekişmeli Boşanma
Çekişmeli boşanma davaları anlaşmalı boşanma davalarına göre daha uzun sürer. Bu dava türünde taraflardan biri boşanmayı istememekte veya taraflar boşanmak istemesine rağmen boşanmanın sonuçları hakkında anlaşamamaktadır. Yabancı uyruklu eş Türkiye’de yaşamıyorsa ve kendisini avukat ile temsil ettirmiyorsa dava daha uzun sürebilir.
Genel Boşanma Nedenleri
Genel boşanma nedenleri Türk Medeni Kanunu’nun 166. maddesinde düzenlenen “evlilik birliğinin sarsılması” başlığı altında yer alır.
Özel Boşanma Nedenleri
Türk Medeni Kanunu’nun 161–165. maddelerinde düzenlenen özel boşanma sebepleri şunlardır:
- Zina nedeniyle boşanma
- Hayata kast, kötü veya onur kırıcı davranış nedeniyle boşanma
- Suç işleme ve haysiyetsiz hayat sürme nedeniyle boşanma
- Terk nedeniyle boşanma
- Akıl hastalığı nedeniyle boşanma
Yabancı Uyruklu Eşten Boşanma Mal Paylaşımı
MÖHUK m. 15 uyarınca evlilik malları eşlerin ortak milli hukukuna tabidir. Eğer eşler farklı vatandaşlıklarda ise müşterek mutad mesken hukuku uygulanır. Türkiye’de bulunan taşınmazlar için ise Türk hukuku uygulanır.
Yabancı Uyruklu Eşten Boşanma Davasında Görevli ve Yetkili Mahkeme
Yetkili mahkeme, MÖHUK 40 ve 41. maddeleri ile TMK 168. maddeye göre belirlenir. Eşlerin yurtdışında yaşadığı hâllerde yetki sırasıyla:
- Türkiye’de yer itibarıyla yetkili mahkeme
- Bulunmazsa kişinin sakin olduğu yer mahkemesi
- Türkiye’de sakin değilse son yerleşim yeri mahkemesi
- Bunlar yoksa Ankara, İstanbul veya İzmir mahkemeleri
Yabancı uyruklu eşten boşanmak, yurtdışındaki eşe boşanma davası açmak için boşanma avukatı ile görüşülmesi önerilir. Ofisimiz, yabancı uyruklu eşten boşanma ve yurtdışında verilen boşanma kararlarının Türkiye’de geçerli olabilmesi konusunda danışmanlık ve dava takip hizmetleri sunmaktadır.
